Phiên tòa xét xử với thành phần Hội đồng xét xử, gồm có: Thẩm phán ông Lê
Trần Anh Khoa và các Hội
thẩm nhân dân. Đại diện Viện kiểm sát tham
gia phiên tòa: ông Phạm Tuấn, Kiểm sát viên.
Tham dự phiên tòa rút kinh nghiệm có lãnh đạo, các thẩm phán, kiểm sát viên của 2 cơ quan để theo dõi nhận xét đánh giá ưu điểm, thiếu sót trong quá trình điều hành phiên tòa thẩm phán, vai trò của kiểm sát tham gia phiên tòa.
Theo hồ sơ vụ án, vợ chồng cụ Phan K (chết năm 1981) và cụ Phan Thị B (còn sống) có 07 người con chung. Tài sản tranh chấp là diện tích đất do 02 cụ tạo dựng từ năm 1973 tại xã Ninh Sơn, tỉnh Khánh Hòa.
Quá trình sử dụng đất có nhiều biến động: một phần đất từng được đưa vào Hợp tác xã (HTX) Ninh Bình, sau khi HTX giải thể năm 1989, gia đình đã nhận lại để canh tác. Đáng chú ý, vào năm 2010, cụ B ký lập di chúc để lại toàn bộ tài sản cho con trai là ông Phan Văn H, có 06/7 con ký xác nhận. Đến năm 2015, cụ B và 05/7 người con thống nhất tiếp tục lập văn bản phân chia di sản thừa kế (số 1143) được lập tại Văn phòng Công chứng Cao Nguyên với nội dung tặng cho ông H các phần đất này. Tuy nhiên, nguyên đơn là bà Phan Thị A và những người liên quan (các chị em gái trong gia đình) đã khởi kiện yêu cầu: (i) Chia tài sản chung của hộ gia đình đối với các thửa đất tại tờ bản đồ 16.2 và 30. (ii) Hủy một phần Văn bản phân chia di sản thừa kế số 1143 liên quan đến các thửa đất số 104, 148. (iii) Thực hiện việc tặng cho quyền sử dụng đất giữa các chị em sau khi được phân chia. Phía bị đơn, ông Phan Văn H, không chấp nhận yêu cầu khởi kiện và đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định. Nguyên đơn và bị đơn đều có Luật sư tham gia bảo vệ cho các bên.
Tại phiên tòa, Kiểm sát viên Phạm Tuấn đã kiểm sát chặt chẽ hoạt động tuân theo pháp luật của Hội đồng xét xử và những người tham gia tố tụng. Dựa trên các tài liệu chứng cứ, đại diện Viện kiểm sát đã đưa ra quan điểm giải quyết vụ án và được Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ. Cụ thể: (i) Chia tài sản chung hộ gia đình: Chấp nhận phân chia lô đất mẫu (3.198 m2) và lô đất sào (2.004 m2) thành 07 phần. Do có sự tặng cho giữa các đồng thừa kế, bà Phan Thị Ph1 được nhận 4/7 phần tại lô đất mẫu; bà Phan Thị A được nhận 4/7 phần tại lô đất sào; vợ chồng ông Phan Văn H được nhận 3/7 phần mỗi lô (bao gồm phần của cụ B đã tặng cho). (ii) Hủy văn bản công chứng vô hiệu: Tuyên bố Văn bản phân chia di sản thừa kế số 1143 vô hiệu đối với nội dung liên quan đến các thửa đất 104, 148 để thực hiện chia tài sản hộ theo đúng luật. (iii) Xác định công sức đóng góp: Không chấp nhận chia phần diện tích 2.108 m2 (các thửa 73, 74, 75, 76) vì xác định đây là tài sản do vợ chồng ông H tự khai phá, tạo lập. (iv) Về đối tượng hưởng tài sản: Các bà Phan Thị Nh và Phan Thị H không được chia tài sản chung hộ do đã tách khỏi hộ cụ B từ năm 1989. (v) Về tài sản trên đất: Ghi nhận sự tự nguyện của bà Phan Thị A trong việc hỗ trợ 20.000.000 đồng chi phí cây trồng cho vợ chồng ông H.
Phiên tòa diễn ra với sự tham gia bảo vệ quyền lợi từ Luật sư của cả nguyên đơn và bị đơn, đảm bảo tính tranh tụng dân chủ.
Sau phiên tòa, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7 đã tổ chức họp rút kinh nghiệm để đánh giá những ưu điểm, tồn tại, những kỹ năng xét hỏi, tư thế, tác phong và bản lĩnh của Kiểm sát viên để kịp thời chấn chỉnh, nâng cao chất lượng công tác chuyên môn trong thời gian tới. Việc tổ chức các phiên tòa này không chỉ giúp giải quyết dứt điểm các tranh chấp phức tạp tại địa phương mà còn là giải pháp trọng tâm để đào tạo tại chỗ, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ kiểm sát trong tình hình mới.